Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi
 

Halk Sağlığı Anabilim Dalı


Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D.
Umuttepe Yerleşkesi Eski İstanbul Yolu 10. km. 41380 KOCAELİ

(+90 262) 3037556
(+90 262) 3037003

Eğitim
SOSYAL TIP

Sosyal tıp dersleri, Dönem I, 1. kurul içinde verilmektedir.

Toplam Ders Saati :25
Kuramsal Dersler:17
Uygulama Dersleri:8

Dersin Amacı

Bu dersin amacı öğrencilerin sağlığın sosyal belirleyicilerini kavraması; Türkiye’de ve dünyadaki halk sağlığı sorunları konusunda bilgi sahibi yapmaktır.


Hedefler

Bu dersin sonunda öğrenci aşağıdakileri kavramış olacaktır:

    1. Bir toplumda sağlık düzeyini belirleyen etmenleri ve etki mekanizmalarını
    2. Türkiye’de ve dünyada sağlık düzeyini
    3. Dünyada sağlık ile ilgili uluslararası örgütleri
    4. Türkiye’de sağlık hizmetlerinin örgütlenmesini

Kaynaklar

Temel ders kitabı
Eren, Nevzat. Çağlar Boyunca Toplum, Sağlık ve İnsan. SomGür Yayıncılık. Ankara. 1996


Diğer kaynaklar:
Giddens, Anthony. Sosyoloji. Ayraç Yayınevi, Ankara. 2000.
Kottak, Conrad Phillip. Antrolopoloji: İnsan Çeşitliliğine Bir Bakış. Ütopya Yayınları, Ankara. 2001.


Ders Başlıkları
    1. Türkiye’nin sağlığı
    2. Dünyanın sağlığı
    3. Sağlığın toplumsal gelişimi
    4. Sağlık bilgisinin gelişimi ve ilkeleri
    5. Sağlık kavramı, toplum-sağlık ilişkisi
    6. Hastalık ve kültür
    7. Sanayi devrimi
    8. Sanayi devrimi
    9. Sağlıksızlığın etkenleri
    10. Toplum-hekim-hasta-hastalık
    11. Sağlığın belirleyicileri
    12. Toplumu tanıma
    13. Sosyal politika, sosyal güvenlik ve sağlık
    14. Temel Sağlık Hizmetleri ve Alma-ata Bildirgesi
    15. Türkiye’de sağlık sistemi
    16. Savaş ve sağlık
    17. Bilimsel yöntem

UYGULAMA-I: Köy gezisi

UYGULAMA-II: Kent gezisi

UYGULAMA-III: Sağlık kurumu gezisi

HALK SAĞLIĞI

Halk Sağlığı dersleri Dönem III, 8. Kurulda Toplum Sağlığı ve Etik Ders Kurulu içinde verilmektedir.

Toplam Ders Saati :108
Kuramsal Dersler:78
Uygulama Dersleri:30

Amaç

Bu dersin amacı öğrencilere halk sağlığında temel kavramlarının öğretilmesi; toplumdaki sağlık sorunlarının saptanması ve çözülmesinde halk sağlığı yaklaşımının kazandırılmasıdır.


Hedefler

Bu dersin sonunda öğrenci aşağıdakileri kavramış ve yapabiliyor olacaktır:

    1. Toplumun sağlık sorunlarına tanı koyabilme
    2. Toplumun sağlık sorunlarına çözümler üretebilme
    3. Bir toplumdaki sağlık sistemini değerlendirebilme
    4. Sağlık hizmetlerinin yönetimi ilkeleri

İçerik

Halk sağlığına giriş, sağlık hizmetleri, sağlık yönetimi, epidemiyoloji (kesitsel, olgu-kontrol, kohort, deneysel araştırmalar), araştırma planlama, demografi, toplumsal sağlık göstergeleri, sosyal politikalar, sosyal güvenlik sistemleri, sağlık sistemleri, sağlık ekonomisi, bulaşıcı hastalıkların kontrolü, aşılama hizmetleri, üreme sağlığı, sosyal hastalıklar (tüberküloz, sıtma, AIDS vb), savaş ve sağlık, göçler ve sağlık, kronik hastalıkların kontrolü, çevre sağlığı, işçi sağlığı ve iş güvenliği, toplum beslenmesi, olağandışı durumlarda sağlık hizmetleri.


Kaynaklar
    • Çağatay G ve Akın L (Eds). Halk Sağlığı Temel Bilgiler. Güneş Kitabevi. Ankara. 2006.
    • Eren N.,Öztek Z. Sağlık Ocağı Yönetimi, 4. baskı, Ankara,1992
    • Wallace, RB. Maxcy-Rosenau-Last Public Health and Preventive Medicine (Ed: Wallace RB). 14. Edition, Appleton & Lange. 1998
    • Roger Detels, James Mcewen, Robert Beaglehole, and Heizo Tanaka. Oxford Textbook of Public Health. 4. Edition. 2002

Ders Başlıkları
    1. Halk sağlığında yöntem- Grup çalışması
    2. Halk sağlığında yöntem- Grup sunumları
    3. Halk sağlığı – toplum tıp bilimleri
    4. Halk sağlığı – toplum tıp bilimleri
    5. Türkiye’nin idari yapısı
    6. Sağlıkta ekip hizmeti- toplum katılımı
    7. Sağlık hizmetlerinin tarihçesi ve temel sağlık hizmetleri
    8. Sağlık sistemleri: genel yaklaşım
    9. Sağlık sistemleri: ülke örnekleri
    10. Türkiye’de sağlık hizmetlerinin tarihi
    11. Sağlıkta reform neyi hedefliyor?
    12. Sağlık hizmetlerinin yönetimi: Temel kavramlar
    13. Sağlıkta yönetimin işlevleri
    14. Sağlıkta planlama nedir? Neden gereklidir? Türkiye’de planlama tarihi
    15. Sağlık hukuku
    16. Yataklı tedavi kurumları
    17. Birinci basamak sağlık hizmetleri
    18. Durum saptama ve bölgeyi tanıma
    19. Demografi
    20. Toplumsal sağlık göstergeleri
    21. Toplumsal sağlık göstergeleri
    22. Türkiye’de kadın sağlığının durumu
    23. Aile planlaması kavramı ve hizmetleri
    24. Doğum öncesi bakım hizmetleri
    25. Bilimsel yöntem ve bilim insanının sorumlulukları
    26. Epidemiyoloji nedir? Tıpta nedensel ilişki
    27. Araştırma teknikleri-tanımlayıcı epidemiyoloji
    28. Kesitsel araştırmalar
    29. Olgu-kontrol araştırmaları
    30. Kohort araştırmaları
    31. Deneysel araştırmalar
    32. Yöntemsel araştırmalar
    33. Araştırma planlaması
    34. Günümüzde sosyal politika
    35. Türkiye’de sosyal güvenlik ve sağlık
    36. Çevre sağlığında kavramlar, çevre-kalkınma ilişkisi ve ekonomi politiği
    37. Kocaeli’de çevre sağlığı
    38. Dış ortam hava kirliliği
    39. Gıda hijyeni
    40. Suyun ekonomi-politiği
    41. Su hijyeni
    42. Sıvı ve katı atıkların zararsızlandırılması
    43. İç ortam hava kirliliği
    44. Ulaşım ve sağlık
    45. İyonizan radyasyon ve sağlık
    46. Elektromanyetik radyasyon ve sağlık
    47. Savaş ve sağlık
    48. Göçler ve sağlık
    49. Bulaşıcı hastalıkların durumu ve kontrolü
    50. Salgın incelemesi
    51. Vektör mücadelesi
    52. Aşılama hizmetleri
    53. Sosyal hastalıklar: tüberküloz, AIDS epidemiyolojisi
    54. Sosyal hastalıklar: sıtma epidemiyolojisi
    55. Türkiye’de ve dünyada beslenme sorunları
    56. Beslenme-sağlık ilişkisi, yeterli ve dengeli beslenme
    57. Beslenme durumunun değerlendirilmesi
    58. Halk sağlığı açısından yaşlılık
    59. Kronik hastalıklar epidemiyolojisi
    60. Okul sağlığı
    61. Sağlık çalışanlarının sağlığı
    62. Sağlık eğitimi
    63. Sağlık Ekonomisi: Tanımlar ve kavramlar
    64. İşçi sağlığı ve iş güvenliği: Kavramlar ve tarihçe
    65. Sanayi devrimi ve üretim biçimleri
    66. İş fizyolojisi ve özel çalışma biçimleri
    67. İş hijyeni
    68. Çalışma yaşamında özel gruplar (çocuk işçiler, kadınlar, özürlüler)
    69. Çalışma yaşamında özel gruplar (çocuk işçiler, kadınlar, özürlüler)
    70. Ergonomi
    71. İSİG Mevzuatı
    72. İşyeri hekimliği
    73. İş kazaları ve meslek hastalıkları
    74. Türkiye’de İSİG : Kurumlar ve örgütlenme
    75. Olağandışı durumlarda sağlık hizmetleri yönetimi
    76. Olağandışı durumlarda hızlı sağlık değerlendirilmesi

UYGULAMA DERSLERİ
    1. Birinci Basamak Sağlık Kuruluşları
    2. Yuvacık Barajı ve Su Arıtma Tesisi
    3. İzaydaş Katı Atık Deponi Alanı
    4. Arıtma Tesisi (evsel atıklar)
    5. Gıda üretimi yapan işyerleri (KOÜ Hastanesi mutfağı ve süt ürünleri fabrikası)
    6. Fabrika – işyeri sağlık birimi ve işletmenin ziyareti

MEZUNİYET ÖNCESİ TIP EĞİTİMİ PROGRAMLARI

DÖNEM VI. HALK SAĞLIĞI STAJI PROGRAMI

Tıp Fakültesi son sınıf hekim adaylarına yönelik olan ve 2 aylık dönemi kapsayan Kırsal Hekimlik Staj Programımızın genel çerçevesi aşağıda verilmiştir.


1. KURAMSAL DERSLER

Kırsal Hekimlik Stajının ilk üç günlük bölümü halk sağlığının temel konularını gözden geçirmek hedefiyle kuramsal derslere ayrılmıştır. Bu konular şunlardır;

    • Sağlık kavramı ve bileşenleri
    • Sağlık hizmetleri
    • Sağlık sistemleri
    • Türkiye’de sağlık hizmetleri
    • Toplumsal sağlığın ölçütleri
    • Sağlık ocağı yönetimi
    • İşçi sağlığı hizmetleri

2. TOPLUM SAĞLIĞI MERKEZİ UYGULAMASI

Stajın dördüncü günü ile başlayıp altıncı haftasına kadar süren dönemde hekim adayları Derince Toplum Sağlığı Merkezi ile bu kuruma bağlı olan Aile Sağlığı birimlerinde aktif olarak görev almaktadırlar. Bu çalışma çerçevesinde "Toplum Sağlığı Merkezi Çalışma Dosyası" ve "Aile Sağlığı Merkezi Çalışma Dosyası" nı doldurmaktadırlar. Her salı öğleden sonrası birer öğretim üyesi Toplum Sağlığı Merkezi'ne rutin ziyaret yaparak dosya ile ilgili sorular yanıtlanmakta ve daha önceden belirlenmiş başlıklar tartışılmaktadır.


3. GRUP ÇALIŞMALARI

Staj süresince öğrenciler ile çeşitli konularda grup çalışmaları yapılmaktadır. Her grup için belirlenmiş ve yapılandırılmış grup çalışmaları şunlardır;

    1. Sağlık personelinin özlük hakları ve sorumlulukları
    2. Salgın incelemesi
    3. Türkiye'de anne ve çocuk sağlığının durumu
    4. Olağan dışı durumlarda sağlık hizmetleri

4. SEMİNERLER

Öğrenciler staj boyunca iki seminer grubuna ayrılarak seminer hazırlar ve sunarlar. Her seminer grubu için öğretim üyelerinden birer danışman belirlenir. Seminer konuları öncelikle birinci basamakta konuları ile ilgilidir, zaman zaman sağlık hizmetleri ve sağlık politikası ile ilgili güncel konular da seminer konusu olarak seçilmektedir.


5. KURUM GEZİLERİ

Hekim adayları her hafta cuma günü, staj sorumlusu öğretim görevlisi ile birlikte sağlıkla ilişkili kurumlara ziyaretlerde bulunmaktadırlar. Bu kurumlarda sorumlu kişilerle görüşülüp ilgili kurumun işlevi, yasal sorumlulukları, yönetsel yapılanması, yöneticilerin formasyonları vb. ile ilgili inceleme yapılmaktadır.

Gezi yapılan kurumlar şunlardır;

    1. Kocaeli Tarım İl Müdürlüğü,
    2. Kocaeli İl Çevre ve Orman Müdürlüğü,
    3. İzmit Halk Sağlığı Laboratuvarı,
    4. 112 Acil Hizmetler ve İlkyardım Şubesi ve Komuta Merkezi,
    5. Türk Tabipleri Birliği Kocaeli Tabip Odası,
    6. KESK Sağlık Emekçileri Sendikası Kocaeli Şubesi,
    7. Belediye Mezbahası.

6. ARAŞTIRMA

İnternler, stajın son 2 haftasında bir saha araştırmasının planlayarak ve yürütürler. Araştırma konuları birinci basamakta sık görülen halk sağlığı sorunları arasından seçilmektedir. Stajın son haftası içinde araştırma internler tarafından Anabilim Dalı'na sunulur.

Önceki Araştırma Raporları


7. ADLİ TIP ŞUBESİ ROTASYONU

Kırsal hekimlik stajının sağlık ocağında geçen son haftası içinde her öğrenci bir tam gün süresince Kocaeli Adli Tıp Şubesi'nde staj yaparlar. Burada Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı'ndan bir öğretim üyesinin gözetiminde, adli muayene, otopsi, rapor yazma gibi çalışmalara aktif olarak katılmaktadırlar.


8. OKUL SAĞLIĞI

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Okul Sağlığı Birimi'nde bir hafta süresince ilköğretim öğrencilerinin okula giriş ve aralıklı kontrol muayeneleri yapılmaktadır. Okul çevre denetimi yapılmakta ve öğrencilere hijyen ile ilgili sağlık eğitimi verilmektedir.

UZMANLIK EĞİTİMİ

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı’nda yürütülen Halk Sağlığı Uzmanlık Eğitim programında uzmanlık eğitimini standartlaştırmak, niteliğini arttırmak ve uzmanlık öğrencileri değerlendirmelerinin objektif kriterler üzerinden yapılmasını sağlamak üzere, KOÜTF Tıpta Uzmanlık Öğrencileri Eğitim Öğretim ve Sınav Yönergesi, Tababet Uzmanlık Tüzüğü ve Tıpta Uzmanlık Tüzüğü esas alınarak hazırlanan bir “Uzmanlık Öğrencisi Eğitim ve Değerlendirme Dosyası” (asistan karnesi) uygulanmaktadır. Dosya, eğitim sürecinde yürütülmesi gereken etkinlikler ile eğitim programlarını kapsamaktadır ve Tıpta Uzmanlık Sınavı sonrası Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı’nda uzmanlık eğitimi yapmaya hak kazanan ve Anabilim Dalı’nda göreve başlayan araştırma görevlilerince uzmanlık eğitimi süresince kullanılmak üzere hazırlanmıştır.

Uzmanlık eğitimi Anabilim Dalı’nda aşağıda belirtilen kapsamda yürütülür:

    1. Kuramsal eğitim.
    2. Rotasyonlar.
    3. Beceri kazanma uygulamaları.
    4. Eğitim kursları.
    5. Araştırma, bildiri, yayın etkinlikleri.
    6. Bilimsel etkinliklere katılım.
    7. Anabilim Dalı çalışmalarına aktif katılım.
    8. Tez çalışması.

KURAMSAL EĞİTİM

Kuramsal eğitim yöntemleri temel olarak dört başlıktadır:

    • Anabilim Dalı’nda araştırma görevlilerine yönelik olarak yürütülen “Uzmanlık Öğrencisi Kuramsal Eğitim Ders Programları” çekirdek dersleri.
    • Dönem I, III, VI dersleri ve yürütülmesi halinde Sağlık Bilimleri Enstitüsü Halk Sağlığı Yüksek Lisans programı teorik dersleri, kurum gezileri, uygulamaları.
    • Seminer ve makale programları.
    • Eğitim kursları.

Uzmanlık öğrencisi kuramsal eğitim çekirdek programını ilk altı ayda alır . Eğitim programı ve eğiticiler Anabilim Dalı tarafından her kuramsal eğitim döneminin başında yeniden belirlenir. Ayrıca her uzmanlık öğrencisi eğitiminin ilk yılında Dönem I, III ve VI Halk Sağlığı ders ve uygulamalarına katılmak zorundadır. Seminer ve makale sunumları ile eğitim kursları kuramsal eğitimin tamamlayıcı öğeleridir.


ROTASYONLAR

Uzmanlık eğitiminde Tüzük gereği zorunlu olarak yapılması gereken rotasyonlar, 3’er aylık dönemler halinde Dahiliye, Kadın Hastalıkları ve Doğum, İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları’dır. Uzmanlık öğrencisi rotasyon tarihleri AD Akademik Kurulu kararı ile belirlenir. Rotasyon bitiminde ilgili AD sorumlusu tarafından rotasyon formu doldurulur ve dosyaya eklenir.

Anabilim Dalı rotasyonları, süreleri ve rotasyon içerikleri AD tarafından belirlenerek uygun görülen tarihlerde yapılır. Rotasyon bitiminde rotasyon formu doldurulur, ilgili birim sorumlusu tarafından onaylanır ve dosyaya eklenir.


UZMANLIK EĞİTİMİ ROTASYON PROGRAMI

ROTASYON YERİ

SÜRESİ

İl Halk Sağlığı Laboratuarı Müdürlüğü

6 ay

İl Halk Sağlığı Müdürlüğü

Toplum Sağlığı Merkezi

İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Birimler

İşyeri Sağlık Birimi

4 hafta

İl Çevre Müdürlüğü

2 hafta

İl Çalışma Müdürlüğü

1 hafta

Dahiliye

2 ay

Pediatri

2 ay

Kadın Hastalıkları ve Doğum

2 ay

İnfeksiyon Hastalıkları

2 ay

Göğüs Hastalıkları

1 ay

Ruh Sağlığı ve Hastalıkları

1 ay

BECERİ KAZANMA UYGULAMALARI

Uzmanlık öğrencisi, eğitimi boyunca sürdürdüğü her aşamada uzmanlık eğitiminin gerektirdiği becerileri kazanmak durumundadır. Bu beceriler, uygulama çalışmaları sırasında belirlenen sorumluların gözetiminde edinilir ve onaylanır.


EĞİTİM KURSLARI

Uzmanlık eğitimi süresince eğitim kurslarına katılım uzmanlık öğrencisinin gerçekleştirmesi gereken faaliyetlerdendir. Bu kurslar, katılımın yararlı olacağı düşünülen kurslardır. Kurslara katılım için AD Akademik Kurul kararı gereklidir. Kurs katılımları belgelenerek dosyaya eklenir.


ARAŞTIRMA, BİLDİRİ, YAYIN ETKİNLİKLERİ

Uzmanlık öğrencisi, uzmanlık eğitimi süresince AD’de yürütülen tüm faaliyetlere aktif olarak katılmak durumundadır. Bu faaliyetler arasında araştırma, bildiri ve yayın faaliyetleri eğitime önemli katkı sunacak çalışmalardır. Uzmanlık öğrencisi, uzmanlık eğitimi boyunca en az dört araştırmaya katılmalı, en az dört bildiri ve/veya yayın hazırlığına katkıda bulunmalı ve bu katkılar sorumlular tarafından onaylanmalı, örnekleri dosyaya eklenmelidir.


BİLİMSEL ETKİNLİKLERE KATILIM

Uzmanlık öğrencisi uzmanlık eğitimi süresince Ulusal Halk Sağlığı Kongresi, Ulusal Halk Sağlığı Günleri ve Halk Sağlığı alanını ilgilendiren toplantılara katılır.

Katılım için AD Akademik Kurul kararı alınır ve katılım belgeleri dosyaya eklenir.

Belgeler

Toplum Sağlığı Merkezi Çalışma Dosyası

Aile Sağlığı Merkezi Çalışma Dosyası

İşyeri Hekimliği Çalışma Dosyası

Araştırma Danışmanlığı Başvuru Formu

Sayfa Başı

 

 

Öğretim Üyeleri:

Doç.Dr.Çiğdem ÇAĞLAYAN  (Anabilim Dalı Başkanı)

Öğr.Gör.Nuriye BOYACI

Sayfa Başı

 

© Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi
Kocaeli Üniversitesi Umuttepe Yerleşkesi
41380, Kocaeli
Tel: +90 (262) 303 75 75 / Belgegeçer: +90 (262) 303 70 03